Folik Asit Nedir? Ne işe yarar?
 

Folik asit; takviye gıda ürünleri veya içeriği zenginleştirilmiş besinler içerisinde yer alan sentetik bir vitamindir (1). B9 vitamini olarak bilinen folat ise folik asidin besinlerde doğal olarak bulunan formudur (2). Ispanak, brokoli, turunçgiller, yumurta ve karaciğer eti, içerisinde folat yer alan besinler arasındadır (1).
 

Folik Asit Nedir?
 

Folik asit, kahvaltılık gevrek ve ekmek gibi gıdaların içerisine eklenen folat türevi sentetik bir vitamindir (3). Birçok gelişmiş ülke folat eksikliğini önleyebilmek adına üretilen çeşitli gıdaların folik asit ile desteklenmesini zorunlu kılmıştır (1). Bu uygulamalara rağmen folat eksikliği özellikle hamile ve yaşlı kişilerde sık karşılaşılan bir durumdur (1).
 

Folik Asit Ne İşe Yarar?
 

Folik asit ve insandaki yeri, yaşamın başlangıç aşamasında bile önemli bir konudur (3). Takviye folik asit alımı, anne adayının folat düzeyini artırır. Düşük folat düzeyi, fetüsün gelişiminde nöral tüp kusurları için bir risk faktörüdür (4). Hamilelik döneminde faydalı etki, gebelikten en az 1 ay öncesi ve 3 ay sonrasına kadar  takviye olarak günlük 400 µg folik asit alındığında sağlanır. (4).

Bu özelliği dışında folat normal homosistein metabolizmasına ve normal kan oluşumunda da katkı sağlayabilir (1).
 

Folik Asidin Bulunduğu Besinler Nelerdir?
 

Folik asit, gıdaların mikro besin maddesi içeriğinin zenginleştirilmesi adına sonradan eklenebilen bir vitamindir (2). Ekmek ve makarna gibi birçok tahıl ürünü bu şekilde folik asit içeriği desteklenmiş gıdalara örnek teşkil ederler (2). Sentetik folik asit aç karnına alınması halinde %100 oranında emilebilme özelliğine sahiptir (1). Bu oran folik asitin doğal formu için yaklaşık olarak %50 civarındadır (1). Bazı besinler içerisinde folik asitin doğal formu olan folat bulunur (2):
 

  • Baklagiller
Fasulye, bezelye ve mercimek gibi baklagiller iyi birer folat kaynağıdır (2). Yaklaşık olarak 198 gram ağırlığındaki bir bardak pişirilmiş mercimek günlük alınması gereken folat miktarının %90’ını karşılayabilir (2).
 
  • Kuşkonmaz
Kuşkonmaz içerisinde folat dahil olmak üzere birçok vitamin ve mineral barındıran önemli bir gıdadır (2). 90 gram pişirilmiş kuşkonmaz günlük folat ihtiyacının yaklaşık olarak üçte birini karşılayabilir (2).
 
  • Yumurta
Protein ve B12 vitamini yönünden zengin gıdalar içerisinde yer alan yumurta aynı zamanda folat içeriğine de sahiptir (2).
 
  • Yeşil Yapraklı Sebzeler
Ispanak gibi yeşil yapraklı sebzeler hem düşük kalorileri hem de vitamin ve minerallerden zengin olmaları nedeniyle önemli bitkisel gıdalar içerisinde yer alır (2). Yaklaşık 30 gram ağırlığında bir bardak çiğ ıspanak, günlük tüketilmesi önerilen folat ihtiyacının %15’ini karşılayabilir (2).
 
  • Turunçgiller
Turunçgiller denince akla ilk olarak C vitamini gelse de bu meyvelerin aynı zamanda iyi birer folat kaynağı olduğu unutulmamalıdır (2). Örnek olarak bir büyük boy portakal günlük tüketilmesi önerilen folat düzeyinin %14’ünü karşılayabilir (2).
 
  • Karaciğer Eti
Sığır karaciğer eti oldukça yoğun folat içeriğine sahiptir (2). 85 gram olarak servis edilen karaciğer eti folat için günlük tüketilmesi önerilen miktarın yaklaşık olarak yarısını içerir (2).

2021351-EIP197-Dynavit75

Referanslar
1- 'https://www.healthline.com/nutrition/folic-acid’
2- ‘https://www.healthline.com/nutrition/foods-high-in-folate-folic-acid’
3- ‘https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK554487/’
4- ‘https://www.healthline.com/health/pregnancy/folic-acid’